04-12-2025
zmień rozmiar tekstu
A+ A-
Osiem kluczowych składników odżywczych - witaminy z grupy B - może mieć istotny wpływ na demencję, choroby sercowo-naczyniowe i inne problemy zdrowotne. Badania wskazują, że witaminy te odgrywają ważną rolę w funkcjonowaniu mózgu, zdrowiu serca, regeneracji po operacjach bariatrycznych, zapobieganiu wadom cewy nerwowej, a nawet w ryzyku rozwoju nowotworów.
Cztery witaminy z tej grupy współpracują w procesach metabolicznych znanych jako metabolizm jednowęglowy. To zestaw powiązanych reakcji komórkowych, umożliwiających m.in. syntezę DNA i przetwarzanie aminokwasów. Z tego powodu witaminy z grupy B są niezbędne dla zdrowia, ale trudne do oceny pojedynczo, ponieważ ich działanie się przenika.
Szczególnie dużo badań dotyczy wpływu i (B9) na zdrowie poznawcze. Po 75-tym roku życia około 40 proc. osób ma problemy z przyswajaniem witaminy B12 z pożywienia, co prowadzi do pogorszenia funkcjonowania układu nerwowego, w tym mózgu i rdzenia kręgowego, zwiększając ryzyko .
Standardowe badania poziomu B12 we krwi nie zawsze wystarczają, ponieważ nawet osoby z wynikami w granicach normy mogą cierpieć na jej niedobór. Niedoceniana rola witaminy B12 w rozwoju otępienia sprawia, że przypadki te bywają błędnie diagnozowane.
Tradycyjnie wiązano z odkładaniem się w mózgu białek - amyloidu i tau - tworzących złogi zaburzające pracę neuronów. Jednak badacze z Tufts University zwracają uwagę, że częściej przyczyną demencji są choroby naczyniowe mózgu, które mogą być powiązane z niedoborem witamin z grupy B.
Aby dokładniej wykrywać niedobory, poza standardowym testem B12 stosuje się badanie poziomu kwasu metylomalonowego (MMA) oraz homocysteiny. Wysokie stężenie MMA wskazuje na niedobór B12, a podwyższona homocysteina może być skutkiem braku zarówno B12, jak i folianów.
Niedobory te są jednym z nielicznych potencjalnie odwracalnych czynników otępienia. Badania wykazały, że suplementacja witaminami z grupy B może spowolnić proces zaniku mózgu i poprawić funkcje poznawcze u osób zagrożonych demencją. Dlatego naukowcy apelują, by lekarze częściej uwzględniali te badania w diagnostyce.
Trwające od dziesięcioleci badania, m.in. w ramach Framingham Heart Study, potwierdzają związek między podwyższoną homocysteiną a ryzykiem otępienia. Nowe analizy pozwalają ocenić, czy suplementacja B12 na wczesnym etapie życia może zapobiegać rozwojowi demencji w późniejszych latach.
Kwas foliowy odgrywa kluczową rolę w zdrowiu mózgu, ale jego nadmiar może maskować niedobór B12. Już w latach 50-tych zauważono, że leczenie anemii samym kwasem foliowym może pogarszać stan neurologiczny pacjentów z niedoborem B12. Obecnie prowadzone są badania nad tym, jak wysoki poziom folianów wpływa na aktywne formy B12 w organizmie.
Witaminy z grupy B badane są także pod kątem zdrowia sercowo-naczyniowego. Riboflawina (B2) może obniżać ciśnienie krwi u osób z określonym wariantem genu MTHFR, a witaminy B6, B12 i kwas foliowy zmniejszają poziom homocysteiny, co ogranicza ryzyko udarów. Niacyna (B3) obniża i podnosi HDL, jednak w dużych dawkach wywołuje nieprzyjemne skutki uboczne, dlatego rzadko jest stosowana.
Największe nadzieje budzi rola witaminy B6 w zmniejszaniu przewlekłego stanu zapalnego, który leży u podstaw wielu chorób, takich jak choroby serca, cukrzyca, zapalenia stawów czy demencja. Badania na zwierzętach i część badań klinicznych sugerują, że suplementacja B6 może ograniczać procesy zapalne, choć przy nadmiarze ta witamina bywa toksyczna.
Na podstawie:
Choroba Alzheimera jest postępującym schorzeniem neurodegeneracyjnym ośrodkowego układu nerwowego, prowadzącym do stanów otępiennych, utraty pamięci, zdolności kognitywnych czy pogorszenia się oceny sytuacji. czytaj dalej »
Miażdżyca naczyń to przewlekła choroba prowadząca do stwardnienia tętnic. Na pojawienie się miażdżycy wpływają różne czynniki, powodowana jest nieodpowiednim sposobem odżywiania się, paleniem papierosów, otyłością, brakiem aktywności fizycznej, stresem. czytaj dalej »