Witamina D wykazuje działanie przeciwstarzeniowe (anti-aging)

Naukowcy odkryli, że codzienne przyjmowanie 2 000 IU (jednostek międzynarodowych - standardowa miara dla witamin) pomaga zachować telomery - maleńkie ochronne ‘czapeczki' na naszym DNA, które działają jak plastikowe końcówki na sznurowadłach, zapobiegając uszkodzeniom przy każdym podziale komórki.

Każdy z naszych 46 chromosomów ma na końcu, który skraca się za każdym razem, gdy komórka się dzieli. Gdy telomery stają się zbyt krótkie, komórki przestają się dzielić i ostatecznie obumierają.

Skrócone telomery są powiązane z wieloma poważnymi chorobami związanymi z wiekiem, takimi jak nowotwory, choroby serca czy choroba . Czynniki takie jak palenie papierosów, przewlekły stres czy depresja mogą przyspieszać ten proces, a stan zapalny w organizmie również przyczynia się do skracania telomerów.

Większość osób zna witaminę D ze względu na jej kluczową rolę w budowaniu mocnych kości, poprzez wspomaganie wchłaniania wapnia. Dzieci, młodzież, osoby o ciemniejszej karnacji oraz te, które mają ograniczony kontakt ze słońcem, szczególnie potrzebują odpowiedniego poziomu tej witaminy, aby zachować zdrowe kości.

Witamina D wspiera również układ odpornościowy. Istnieją dowody na to, że suplementacja może zmniejszać ryzyko infekcji dróg oddechowych, zwłaszcza u osób z niedoborem. Wczesne badania sugerują także, że może pomagać w zapobieganiu chorobom autoimmunologicznym, takim jak reumatoidalne zapalenie stawów, toczeń czy stwardnienie rozsiane, choć potrzebne są dalsze badania, by to potwierdzić.

Ponieważ stan zapalny może przyspieszać uszkodzenia telomerów, przeciwzapalne właściwości witaminy D mogą tłumaczyć jej potencjalny efekt ochronny.

Badanie przeprowadzono na Augusta University w Stanach Zjednoczonych. Objęło ono ponad tysiąc osób w wieku 65 lat, których stan zdrowia monitorowano przez pięć lat. Uczestnicy zostali losowo przydzieleni do grupy przyjmującej codziennie 2 000 IU witaminy D lub do grupy przyjmującej placebo. Długość ich telomerów mierzono na początku badania, po dwóch latach i ponownie po czterech latach.

Wyniki wykazały, że osoby przyjmujące witaminę D zachowały długość telomerów o 140 par zasad więcej w porównaniu z grupą placebo. Biorąc pod uwagę, że telomery skracają się naturalnie o około 460 par zasad w ciągu 10 lat, taki efekt ochronny może mieć znaczenie.

To badanie uzupełnia wcześniejsze analizy sugerujące podobne korzyści. Dieta bogata w produkty o działaniu przeciwzapalnym, jak dieta śródziemnomorska, również została powiązana z dłuższymi telomerami.

Mimo obiecujących wyników, eksperci ostrzegają przed pochopnymi wnioskami. Niektórzy naukowcy zauważają, że zbyt długie telomery mogą zwiększać ryzyko niektórych chorób, co sugeruje, że istnieje pewien optymalny zakres długości telomerów, który wciąż nie jest dokładnie znany.

Nie ma też jednomyślności co do właściwej dawki witaminy D. W badaniu stosowano 2 000 IU dzienni, znacznie więcej niż zalecana dzienna dawka: 600 IU dla dorosłych poniżej 70. roku życia i 800 IU dla starszych. Inne badania sugerowały, że nawet 400 IU dziennie może pomagać w zapobieganiu popularnym infekcjom, takim jak przeziębienie.

Specjaliści podkreślają, że optymalna dawka prawdopodobnie zależy od wielu indywidualnych czynników, takich jak aktualny poziom witaminy D, dieta i sposób, w jaki inne składniki odżywcze działają w organizmie.

Chociaż wyniki badań są interesujące, naukowcy są zgodni, że jest zbyt wcześnie, by traktować wysokie dawki witaminy D jako strategię przeciwstarzeniową. Najmocniejsze dowody na długoterminowe zdrowie wciąż wskazują na podstawy: zbilansowaną dietę, regularną aktywność fizyczną, odpowiedni sen, unikanie palenia papierosów i skuteczne radzenie sobie ze stresem - wszystko to naturalnie wspiera zdrowie telomerów.

Jednak dla osób z niedoborem witaminy D lub zagrożonych problemami z kośćmi, suplementacja nadal jest uzasadnionym i praktycznym rozwiązaniem. W miarę jak naukowcy dalej badają procesy na poziomie komórkowym, witamina D może okazać się jednym z wielu czynników wspierających zdrowie w późniejszych latach życia.