Pięć sposobów, na jakie mikroplastik niszczy mózg

Nowe badanie ujawnia pięć mechanizmów, poprzez które mikroplastik może wywoływać stan zapalny i powodować uszkodzenia w mózgu.

Mikroplastik może odgrywać rolę w pogarszaniu zaburzeń neurodegeneracyjnych, takich jak i Parkinsona - wynika z nowych badań, które opisują pięć biologicznych procesów, poprzez które te cząstki mogą wywoływać stan zapalny i szkodzić komórkom mózgu.

Obecnie ponad 57 milionów ludzi na całym świecie cierpi na , a liczba przypadków choroby Alzheimera i Parkinsona ma znacząco rosnąć. Naukowcy ostrzegają, że jeśli mikroplastik może nasilać lub przyspieszać rozwój tych schorzeń, jego wpływ na zdrowie publiczne może być ogromny.

Osoby dorosłe prawdopodobnie spożywają około 250 gramów rocznie, co - jak zauważa prof. Kamal Dua z University of Technology Sydney - wystarczyłoby, by pokryć talerz obiadowy.

- Przyjmujemy do organizmu mikroplastik z wielu źródeł, w tym zanieczyszczonych owoców morza, soli, żywności przetworzonej, torebek herbacianych, plastikowych desek do krojenia, napojów w plastikowych butelkach i żywności uprawianej w zanieczyszczonej glebie, a także z plastikowych włókien pochodzących z dywanów, kurzu i odzieży syntetycznej - wyjaśnia prof. Dua.

- Do najczęściej występujących tworzyw sztucznych należą polietylen, polipropylen, polistyren i politereftalan etylenu (PET). Większość tego mikroplastiku jest usuwana z naszego organizmu, jednak badania pokazują, że gromadzą się one w naszych narządach, w tym w mózgu - dodaje.

Jak mikroplastik oddziałuje na mózg

Eksperci opisali pięć kluczowych biologicznych dróg, poprzez które mikroplastik może negatywnie wpływać na mózg. Należą do nich: aktywacja komórek układu odpornościowego, zwiększenie stresu oksydacyjnego, osłabienie bariery krew-mózg, zaburzenia funkcjonowania mitochondriów oraz bezpośrednie uszkodzenia neuronów.

- Mikroplastik faktycznie osłabia barierę krew-mózg, czyniąc ją nieszczelną. Kiedy to nastąpi, komórki odpornościowe i cząsteczki zapalne zostają aktywowane, co powoduje jeszcze większe uszkodzenia komórek bariery - wyjaśnia prof. Dua. - Organizm traktuje mikroplastik jako intruza, co skłania komórki odpornościowe mózgu do jego atakowania. Gdy mózg jest poddany stresowi, np. przez toksyny lub zanieczyszczenia środowiska, również dochodzi do - dodaje.

Mikroplastik wywołuje stres oksydacyjny na dwa główne sposoby: zwiększa liczbę tzw. reaktywnych form tlenu, tj. niestabilnych cząsteczek, które mogą uszkadzać komórki, a także osłabia układy antyoksydacyjne organizmu, które normalnie utrzymują te cząsteczki pod kontrolą.

- Mikroplastik zakłóca także sposób, w jaki mitochondria produkują energię, zmniejszając dostępność ATP, czyli trójfosforanu adenozyny, paliwa, którego komórki potrzebują do funkcjonowania. Ten niedobór energii osłabia aktywność neuronów i ostatecznie może uszkadzać komórki mózgu. Wszystkie te szlaki wzajemnie na siebie oddziałują, intensyfikując uszkodzenia w mózgu - wyjaśnia prof. Dua.

Ograniczanie narażenia i kształtowanie polityki

Choć dowody wskazują, że mikroplastik może pogarszać przebieg chorób takich jak Alzheimer i Parkinson, autorzy podkreślają, że potrzeba więcej badań, aby udowodnić bezpośredni związek. Zalecają jednak podjęcie kroków w celu zmniejszenia narażenia na mikroplastik.

- Musimy zmienić nasze nawyki i używać mniej plastiku. Unikaj plastikowych pojemników i desek do krojenia, nie używaj suszarki, wybieraj włókna naturalne zamiast syntetycznych, jedz mniej żywności przetworzonej i pakowanej - radzi dr Keshav Raj Paudel, współautor badań.

Naukowcy mają nadzieję, że obecne ustalenia pomogą kształtować politykę środowiskową ukierunkowaną na ograniczenie produkcji plastiku, poprawę gospodarowania odpadami i zmniejszenie długoterminowego ryzyka dla zdrowia publicznego, jakie niesie to wszechobecne zanieczyszczenie środowiska.

Na podstawie:

Przeczytaj także

Choroba Alzheimera - diagnoza, objawy, leczenie, profilaktyka

Choroba Alzheimera jest postępującym schorzeniem neurodegeneracyjnym ośrodkowego układu nerwowego, prowadzącym do stanów otępiennych, utraty pamięci, zdolności kognitywnych czy pogorszenia się oceny sytuacji. czytaj dalej »

Choroba Parkinsona - diagnoza, objawy, leczenie, profilaktyka

Choroba Parkinsona należy do najpoważniejszych schorzeń ośrodkowego układu nerwowego. To również jedna z najczęściej występujących i najdawniej odkrytych chorób zwyrodnieniowych układu nerwowego - wspomina się o niej już w indyjskim traktacie Aryuweda. czytaj dalej »

Zastrzeżenia odpowiedzialności

Podziel się: