Kawa odmładza - jest skuteczna u osób z zaburzeniami psychicznymi

Badania wskazują, że picie do 3-4 filiżanek kawy dziennie może spowalniać starzenie biologiczne u osób z ciężkimi chorobami psychicznymi. Taka ilość kawy była związana z dłuższymi telomerami, wskaźnikami starzenia komórkowego, a naukowcy szacują, że różnica ta odpowiada około 5 dodatkowym „biologicznym" latom w porównaniu z osobami niepijącymi .

Potencjalne korzyści nie występowały przy większym spożyciu. Limit 3-4 filiżanek odpowiada również maksymalnemu dziennemu spożyciu rekomendowanemu przez główne instytucje zdrowia, w tym brytyjski NHS oraz amerykańską FDA.

Telomery znajdują się na końcach chromosomów i działają jak końcówki chroniące sznurówki przed strzępieniem. Ich skracanie następuje naturalnie wraz z wiekiem, ale u osób z ciężkimi zaburzeniami psychicznymi proces ten wydaje się przebiegać szybciej. Dotyczy to m.in. psychozy, schizofrenii i choroby afektywnej dwubiegunowej.

Ponieważ telomery reagują na czynniki środowiskowe, w tym dietę, zespół badawczy sprawdził, czy kawa może wpływać na spowolnienie ich skracania u osób z poważnymi zaburzeniami psychicznymi. Kawa spożywana z umiarem wiąże się z różnymi korzyściami zdrowotnymi, co czyni ją istotnym przedmiotem badań.

Analiza objęła 436 osób. Spośród nich 259 miało schizofrenię, a 177 zaburzenia afektywne, w tym i silną z psychozą.

Uczestnicy zgłaszali dzienne spożycie kawy i zostali podzieleni na cztery grupy: zero filiżanek kawy (44 osoby), 1-2 filiżanki, 3-4 filiżanki (110 osób) oraz 5 lub więcej filiżanek. Pytano ich także o nawyki związane z paleniem papierosów.

Osoby pijące 5 lub więcej filiżanek kawy dziennie były zauważalnie starsze niż te pijące mało lub wcale. Uczestnicy ze schizofrenią również częściej pili duże ilości kawy niż osoby z zaburzeniami afektywnymi.

Palenie wpływa na szybkość metabolizowania kofeiny. Około trzy czwarte badanych (77 proc.; 337 osób) paliło papierosy, średnio od 9 lat. Osoby pijące co najmniej 5 filiżanek kawy dziennie paliły zdecydowanie dłużej niż pozostali.

Naukowcy mierzyli długość telomerów w leukocytach (białych krwinkach) pobranych z krwi. Przy porównaniu czterech grup ułożenie wyników przyjęło kształt krzywej J.

Uczestnicy pijący do 3-4 filiżanek kawy dziennie mieli dłuższe telomery niż osoby niepijące kawy. Zależność ta nie występowała u osób pijących 5 lub więcej filiżanek.

Osoby pijące średnio cztery filiżanki dziennie miały telomery odpowiadające biologicznemu wiekowi o około 5 lat młodszemu niż u osób, które nie piły kawy. Szacunek uwzględniał wiek, płeć, pochodzenie, palenie, rodzaj zaburzenia psychicznego i stosowane leczenie.

Kawa pozostaje jednym z najchętniej spożywanych napojów na świecie. Naukowcy podają, że w latach 2021-2022 globalnie wypito około 10,56 miliardów kilogramów kawy.

Mimo potencjalnych korzyści uczeni podkreślają, że „spożywanie więcej niż zalecanej dziennej ilości kawy może również powodować uszkodzenia komórkowe i skracanie telomerów poprzez tworzenie reaktywnych form tlenu".

Zaznaczają, że międzynarodowe instytucje zdrowia zalecają ograniczenie spożycia kofeiny do maksymalnie 400 mg dziennie (ok. 4 filiżanek kawy).