Specjaliści ds. odżywiania rekomendują kontrolowanie BMI, może bowiem stanowić element ostrzegawczy przed nabywaniem zbytniej ilości kilogramów, która nierzadko wiąże się z wieloma problemami zdrowotnymi. Eksperci przestrzegają jednak, że należy pamiętać, iż BMI ma pewne granice. Na przykład BMI daje złą informację o tkance tłuszczowej u sportowców lub innych osób, które intensywnie budują mięśnie. Zaleca się również dostosować wynik do płci, ponieważ ilość tkanki tłuszczowej różni się u mężczyzn i kobiet.

Dla kobiet za idealną uważa się ilość tkanki tłuszczowej na poziomie 20 do 21 procent. W przypadku mężczyzn odpowiednia ilość tłuszczu w organizmie to 17-19%.

Aby rzetelnie ocenić czyjąś wagę, medycy często biorą pod uwagę zarówno BMI, jak i współczynnik talia-biodra. To dlatego, że jeśli większość tłuszczu odkłada się wokół pasa, a nie na biodrach, istnieje większe ryzyko chorób serca i cukrzycy typu 2. Niebezpieczeństwo to zwiększa się wraz z wielkością talii, szczególnie, jeśli jej obwód wynosi ponad 90 centymetrów u kobiet i 100 centymetrów u mężczyzn.

Poza tym, „noszenie" nadmiaru kilogramów może narazić na wyższe ryzyko nadciśnienia, kamicy żółciowa, problemów z oddychaniem i niektórych nowotworów.

Jeśli dana osoba ma nadwagę, ale nie cechuje jej nadmierny obwód w talii i ma mniej niż dwa czynniki ryzyka (patrz wykaz poniżej), koniecznie trzeba zapobiec dalszemu przyrostowi masy ciała, ale eksperci nie rekomendują bezwzględnego odchudzania.

Jeśli BMI informuje o nadwadze i daną osobę cechują dwa lub więcej czynników ryzyka chorób serca i oraz innych powiązanych problemów, prawdopodobnie należy stracić na wadze.

Utrata masy ciała tylko o 5 do 10 procent swojej obecnej wagi pomoże obniżyć ryzyko rozwoju chorób. Rozsądne i bezpieczne odchudzanie to utrata 0,5 do 1 kilograma tygodniowo.

Aktywność fizyczna oraz zrównoważona dieta może pomóc w osiągnięciu zdrowej masy ciała.

Jeśli odchudzanie wydaje się wskazane, warto skonsultować się z dietetykiem lub lekarzem.

Oto lista stanów i zachowań u osób z nadwagą i otyłych, które znacznie zwiększają ryzyko poważnych problemów medycznych:

• nadciśnienie
• wysoki poziom cholesterolu LDL ("złego" cholesterolu)
• niski poziom cholesterolu HDL ("dobrego" cholesterolu)
• wysoki poziom triglicerydów
• wysokie stężenie glukozy we krwi
• historia chorób serca w rodzinie
• brak aktywności fizycznej
• palenie papierosów