16-01-2026
zmień rozmiar tekstu
A+ A-
Brazylia jest jednym z najważniejszych, a jednocześnie niedocenianych miejsc do badań nad ekstremalną ludzką długowiecznością. Eksperci łączą wnioski z wieloletnich badań krajowych z nowymi odkryciami biologii superstulatków, aby wyjaśnić, dlaczego Brazylia oferuje wyjątkowe możliwości naukowe.
Naukowcy od dekad zastanawiają się, dlaczego niektórzy ludzie dożywają ponad 110 lat, podczas gdy większość nie osiąga nawet 100. Według dr Mayany Zatz z Uniwersytetu São Paulo problem wynika częściowo z ograniczonego zakresu badań, które często obejmują populacje genetycznie jednorodne, co pozostawia luki w zrozumieniu grup mieszanych.
W badaniach brak uwzględnienia populacji mieszanych genetycznie jest ograniczający, ponieważ superstulatkowie o zróżnicowanym pochodzeniu mogą posiadać unikalne warianty genetyczne niewidoczne w populacjach jednorodnych.
Historia populacji Brazylii - kolonizacja portugalska, przymusowa migracja milionów Afrykanów i późniejsze fale imigracji europejskiej i japońskiej - stworzyła jedną z najbogatszych różnorodności genetycznych na świecie.
Badania genomowe ponad 1000 Brazylijczyków powyżej 60-go roku życia ujawniły około 2 milionów wcześniej nieznanych wariantów genetycznych.
Zespół badawczy stworzył cenną kohortę ponad 160 stulatków, w tym 20 zweryfikowanych superstulatków z różnych regionów Brazylii. Wśród nich była Sister Inah, uznana za najstarszą żyjącą osobę świata do swojej śmierci w 2025 roku w wieku 116 lat.
Wielu brazylijskich żyło w regionach o ograniczonym dostępie do nowoczesnej opieki zdrowotnej, a mimo to zachowało sprawność umysłową i zdolność do codziennych czynności. Umożliwia to badanie odporności biologicznej rozwiniętej bez znaczącej interwencji medycznej.
Jedna rodzina w badaniu pokazuje wyjątkowy przykład dziedziczenia długowieczności: 110-letnia kobieta ma siostrzenice w wieku 100, 104 i 106 lat. Najstarsza z nich w wieku 100 lat nadal brała udział w zawodach pływackich. Takie rodzinne skupiska mogą pomóc oddzielić wpływ genetyki od czynników środowiskowych i epigenetycznych.
Badania wykazują, że komórki odpornościowe superstulatków zachowują sprawne systemy recyklingu białek, porównywalne do znacznie młodszych osób. Procesy oczyszczania komórek pozostają aktywne, zapobiegając nagromadzeniu uszkodzonych białek.
Dzięki połączeniu unikalnej genetycznej różnorodności Brazylii, wyjątkowych rodzin długowiecznych i superstulatków żyjących bez intensywnej opieki medycznej, badania w tym kraju oferują rzadką możliwość lepszego zrozumienia biologicznych i genetycznych podstaw ekstremalnej długowieczności.
Na podstawie: